‘Energietransitie een proces van de lange adem’

Europa investeert meer dan ooit in de energietransitie. In 2025 werd een recordbedrag van ongeveer 503 miljard euro geïnvesteerd in duurzame energie, elektrificatie, batterijopslag, waterstof en uitbreiding van het elektriciteitsnet. Toch blijkt dat de Europese maakindustrie nog onvoldoende profiteert van deze enorme investeringen. Dat schrijft Change.inc aan de hand van cijfers van onderzoeksbureau BloombergNEF.

Een groot deel van de zonnepanelen, batterijen en andere cleantech-producten die nodig zijn voor de grootschalige omslag wordt nog steeds in China geproduceerd. Daardoor vloeit een aanzienlijk deel van het investeringsgeld naar buitenlandse fabrikanten, terwijl Europa juist zijn eigen industriële positie wil versterken.

Voor de Europese maakindustrie ligt hier een belangrijke kans. De vraag naar hoogwaardige materialen voor de energietransitie groeit snel. Bedrijven die actief zijn in de Nederlandse maakindustrie kunnen hiervan profiteren, mits Europa erin slaagt meer productiecapaciteit binnen de eigen grenzen op te bouwen. Dat vraagt om stevige investeringen en voldoende technisch personeel.

Energietransitie

De analisten van BloombergNEF werken met twee hoofdscenario’s voor de energietransitie in Europa. In het Economic Transition Scenario (ETS) daalt de CO2-uitstoot van de circa 3 miljard ton aan per jaar, de hoeveelheid zoals die nu is, naar ongeveer 1,3 miljard ton uitstoot in 2050. Het Net Zero Scenario (NZS) gaat uit van een daling naar netto nul CO2-uitstoot in 2050. Dit moet onder andere bewerkstelligt worden door grootschalige afvang en opslag van CO2.

Voor kolen geldt dat het verbruik in beide scenario’s naar verwachting tot vrijwel nul is gedaald in 2050. Bij olie en gas zijn er grote verschillen per scenario. In het minder ambitieuze Economic Transition Scenario verbruikt Europa in 2050 nog 300 miljoen ton olie op jaarbasis, terwijl dat in het NZS daalt naar minder dan 100 miljoen ton op jaarbasis.

Veel zal afhangen van het vermogen van de EU om verduurzaming van de industrie te stimuleren met een consistent langetermijnbeleid. Cruciaal daarbij zijn maatregelen die de vraag naar onder meer groene waterstof, groen staal en groene chemieproducten aanjagen.

Schonere lucht, lange adem

Volgens BloombergNEF-topman Albert Cheung is de energietransitie geen kortetermijnproject, maar een proces van de lange adem. De verwachting is dat Europa daardoor steeds minder afhankelijk wordt van energie-import. In 2025 gaf de Europese Unie nog 336 miljard euro uit aan de import van fossiele energie, ongeveer 2 procent van de Europese economie. BloombergNEF verwacht dat dit aandeel in 2050 daalt naar 0,7 procent in het Economic Transition Scenario en zelfs tot minder dan 0,5 procent in het Net Zero Scenario. Dat betekent niet alleen een duurzamer energiesysteem, maar ook een sterkere strategische positie voor Europa en nieuwe kansen voor de Europese en daarmee de Nederlandse maakindustrie.