Verduurzaming topprioriteit mkb, maar druk op uitvoering neemt toe

Duurzaamheid is voor Nederlandse bedrijven met 50 tot 1.000 medewerkers een topprioriteit, maar de uitvoering van plannen staat onder druk. Ondanks diverse uitdagingen blijft de bereidheid om te investeren in verduurzaming groot. Twee derde ziet duurzame investeringen inmiddels als motor achter innovatie en concurrentiekracht. Dit blijkt uit het jaarlijkse onderzoek van ING onder het management van Nederlandse bedrijven.

Inmiddels heeft twee derde van de bedrijven duurzaamheid structureel verankerd in de strategie, het hoogste niveau sinds het eerste onderzoek zeven jaar geleden. Bijna driekwart verwacht de verduurzamings-inspanningen in 2026 verder op te voeren. Ook zijn de voorgenomen investeringen vaak vergroot vergeleken met vorig jaar. Die investeringen worden vooral gedreven door de eigen duurzame strategie, het terugdringen van energiekosten en het voldoen aan nationale en Europese wetgeving. Verduurzaming wordt daarbij steeds meer als strategisch instrument gezien om de concurrentiepositie te versterken.

Laurens de Vos, directeur Business Banking ING Nederland: ‘We zien dat investeringen in verduurzaming versnellen, omdat bedrijven de afhankelijkheid en hoge kosten van energie willen verminderen. Daarnaast merken de ondernemers dat duurzaamheid essentieel is geworden om te innoveren, groei te realiseren en medewerkers aan zich te binden. We doen dit onderzoek inmiddels 7 jaar en signaleren dat verduurzaming in wisselende snelheden gaat. Juist in deze onzekere tijden kiezen ondernemingen ervoor om te investeren in een duurzame, toekomstbestendige bedrijfsvoering’.

Haalbaarheid

De zorgen over de haalbaarheid van de duurzaamheidsplannen nemen wel toe. De oorlog in het Midden-Oosten en het presidentschap van Donald Trump, stijgende energieprijzen en de verwachte inflatie, zetten de plannen en ook de algemene bedrijfsvoering onder druk, zo stelt ongeveer veertig procent van de bedrijven. Door de internationale spanningen zullen de inflatie en de rente stijgen, wat invloed heeft op de financiering van duurzaamheid. Verder speelt de beperkte beschikbaarheid van capaciteit op het stroomnetwerk een steeds crucialere rol bij het actief realiseren van duurzame bedrijfsvoering.

Toch blijft het draagvlak groot: bijna acht op de tien bedrijven beschouwt verduurzaming als noodzakelijk. Strategische autonomie van Nederland en Europa wordt daarbij aangehaald als zeer belangrijke drijfveer. Nederland en Europa blijven een leidende rol houden op het gebied van duurzame innovaties, zo verwachten de ondernemers. Nederland kan vooral op het gebied van duurzame energieopwekking meer competitief voordeel behalen: volgens bijna de helft in wind- en zonne-energie en zo’n veertig procent ziet voordelen in kernenergie. Ook wordt duurzaamheid crucialer in de krappe arbeidsmarkt voor bedrijven: meer dan de helft noemt het zeer belangrijk of zelfs essentieel voor het aantrekken van personeel.

Strategische autonomie

De Vos: ‘Groei van duurzame productinnovatie is momenteel tastbaarder dan het implementeren van AI in de bedrijfsvoering van deze Nederlandse mkb- en middelgrote bedrijven en het heeft dan ook een nog hogere prioriteit. Vrijwel alle ondernemers zien verduurzaming als een bijdrage aan de strategische autonomie van Nederland en Europa in de wereld’.

ING heeft dit onderzoek laten uitvoeren door onafhankelijk onderzoeksbureau DVJ Insights onder een representatieve steekproef van 256 Nederlandse bedrijven met 50 tot 1.000 medewerkers, verspreid over alle sectoren. De resultaten zijn gewogen naar bedrijfsomvang.