Al vaker schreef ik over de energietransitie. Maar de discussie blijft doorgaan. Dat is prima, want we moeten dit met z’n allen doen. Waar ik wel problemen mee heb, is de negatieve houding van sommigen in deze discussie. Mensen die triomfantelijk aangeven dat de transitie toch niet lukt vanwege de netcongestie etc. Wat deze mensen niet (willen) begrijpen is dat elke transitie moeilijk is en er continu knelpunten zullen optreden. Maar elke tegenslag levert nieuwe inzichten op. Daarmee komen we weer verder.
Ben ik een voorstander van de energietransitie? Ja en nee. Het ‘nee’ staat er voor dat ook ik liever op de huidige wijze wil blijven doorleven. We zijn gewend aan gas, electra en water ‘uit de muur’ en de leveringsbetrouwbaarheid in Nederland is prima op orde. Dus waarom veranderen? Het leeft hier wel prettig zo. Niemand wil veranderen, ook ik niet.
Onvermijdelijk
Het ‘ja’ staat bij mij voor de onvermijdelijkheid van de transitie. Niet op korte termijn, maar uiteindelijk raken fossiel brandstoffen op, worden ze schaarser en dus duurder. De huidige situatie van relatief lage energieprijzen en volledige beschikbaarheid zal een keer voorbij zijn. Dus of we willen of niet, er zal een transitie nodig zijn. Wanneer dat echt zal zijn, weet niemand. En het zal waarschijnlijk ook niet met een grote klap komen. Energieprijzen zullen gaan stijgen. Maar dat is moeilijk zichtbaar, immers de energieprijzen veranderen continu. Kijk maar naar de brandstofprijzen aan de pomp, dat zijn dagprijzen. Het risico bestaat dat we ineens in een situatie zitten dat prijzen en beschikbaarheid onacceptabel gaan worden, maar dat we daar heel langzaam in gaan groeien.
Tesla
De onvermijdelijkheid van een energietransitie is voor mij wel duidelijk, alleen de termijn is onbekend. Ook in welke richting we moeten gaan is onduidelijk. Continu komen er rapporten, vaak geschreven vanuit eigen belang van bepaalde groepen, die laten zien dat zon/wind wel/niet voldoende zullen opleveren, dat kernenergie gevaarlijk/duur is etc etc. Helaas is de eindigheid van fossiel toch echt een feit.
Tesla heeft de markt voor elektrische auto’s geopend
Paul Hartgers
We kunnen beter de andere kant op redeneren. Waarom bepalen we de energietransitie niet vanuit onszelf? En dus niet kijken naar de belemmeringen, maar denken vanuit oplossingen. Een bekend voorbeeld hiervan is de elektrische auto van Tesla. Wat je ook van Musk mag vinden, Tesla heeft de markt voor elektrische auto’s geopend. Voordat de Tesla er was, had de elektrische auto een zeer negatief imago. Dankzij Tesla weten we nu dat een elektrisch auto zeker niet suf is. Ook de batterijtechniek wordt continu verbeterd en de actieradius neemt steeds verder toe. Of elektrische auto’s ons energieprobleem gaan oplossen weet niemand, maar we hebben nu wel enorm veel ervaring opgedaan.
Gerichte innovatie
Een tweede voorbeeld is Californië. Daar stelde de regering indertijd zeer hoge eisen aan de maximale uitstoot van auto’s. Men schreef de fabrikanten niet voor wat die moesten doen, men stelde alleen dat in een bepaald jaar de uitstoot zoveel minder moest zijn. Iedereen stond op de achterste benen en voorzag het einde van de autofabrikanten. Echter, wat er gebeurde was dat er veel betere auto’s ontwikkeld werden en de uitstooteisen gehaald werden. Kortom deze ‘beperkingen’ leidden tot het halen van de eisen en tot betere auto’s. Een voorbeeld van gerichte innovatie. Uiteraard leidde dit ook tot de dieselsjoemel. Dat was een behoorlijk negatieve uitkomst. Dat laat eigenlijk alleen maar zien dat er altijd een goede controle op de regels moet zijn. Geen vernieuwend inzicht. Maar wel een boodschap aan de Nederlandse overheid.
Vallen en opstaan
Al uit diverse onderzoeken blijkt dat een duidelijke, eenduidige en continue doelstelling (minder uitstoot, geen fossiele energie) uiteindelijk tot innovaties gaat leiden. Innovaties met vallen en opstaan, maar wel met uiteindelijk voldoende resultaat. Daarom zou het beter zijn om de energietransitie te omarmen en ons daarop te gaan richten. Dat zal zeker met veel vallen en opstaan gaan gebeuren. Maar dat moeten we meenemen. Door ons hierop te gaan richten, zullen onze producten en diensten uiteindelijk veel beter worden. Niet alleen negatief zijn over tegenvallers, maar kijken wat we ervan leren en hoe we deze tegenvallers weer oplossen.
Voordeel
Let wel, dit betekent niet dat nieuwe techniek onze milieu- energieproblemen gaat oplossen. Het betekent alleen dat door innovaties er oplossingen kunnen komen die zowel technisch als niet-technisch zijn. Kortom, door de energietransitie serieus te gaan aanpakken zal onze hele maatschappij een groot voordeel hebben op die landen die op fossiel blijven inzetten. Misschien hebben die landen nu een voordeel, maar het zijn wel de uiteindelijke verliezers.